Magnolie na Wawelu w pełnym rozkwicie

Słynne magnolie na Wawelu, głównie odmiany Soulange'a (liliowo-purpurowe kwiaty z białymi akcentami), kwitną zazwyczaj na przełomie marca i kwietnia, tworząc różowo-białe obłoki na tle królewskich murów. To kilkudziesięcioletnie, rozłożyste drzewo jest symbolem krakowskiej wiosny i przyciąga tłumy, oferując najpiękniejszy widok na Wzgórzu Wawelskim.Wawel.

 

Wawel, jako serce historycznej Polski, skrywa mnóstwo fascynujących tajemnic i ciekawostek. Oto najważniejsze z nich: Pochówek królów i bohaterów: W Katedrze Wawelskiej spoczywa 19 królów Polski (od Władysława Łokietka do Augusta II Mocnego). Oprócz nich pochowani są tam również bohaterowie narodowi, w tym Tadeusz Kościuszko (którego serce wróciło do Polski w 1927 roku i znajduje się w specjalnej urnie w kaplicy Wazów), Józef Piłsudski oraz gen. Władysław Sikorski. Dzwon Zygmunta: To jeden z najsłynniejszych polskich dzwonów, zawieszony na wieży katedry w 1521 roku. Waży blisko 13 ton, a do jego rozkołysania potrzeba 8-12 silnych mężczyzn. Smocza Jama i Smok Wawelski: Legenda głosi, że pod wzgórzem mieszkał smok, a dziś jaskinia (Smocza Jama) jest popularną atrakcją turystyczną. Przed wejściem stoi rzeźba smoka ziejąca prawdziwym ogniem co kilka minut.

Dzik na Myśliwskiej w pobliżu SP 47

Dzik na ulicach miasta.

W Krakowie Płaszowie "spacerkiem" w kierunku Szkoły Podstawowej nr 47 im S. Czarnieckiego na ulicy Myśliwskiej truchtał sobie dorodny dzik. Zdarzenie miało miejsce przed godziną 8 rano, 9 kwietnia 2026, kiedy w tym samym czasie dzieci śpieszyły się na zajęcia do szkoły.

Dziki w Krakowie to powszechny problem, szczególnie na obrzeżach (Kliny, Wzgórza Krzesławickie, Borek Fałęcki). Zwierzęta te przyciąga łatwy dostęp do pożywienia, jak niezabezpieczone śmietniki.

W przypadku spotkania:
1. Pozostań spokojny nie panikuj, nie krzycz i nie wykonuj gwałtownych ruchów.
2. W przypadku zagrożenia, jeśli zwierzę staje się agresywne, oddal się powoli staraj się wycofać w spokojny sposób, nie odwracając się plecami do zwierzęcia.
3. Jeśli spacerujesz z psem trzymaj go na smyczy, pies nie ma szans w starciu z dzikiem.
Dzik (Sus csrofa) – zwierzę z rodziny świniowatych, wszystkożerne o krępej budowie ciała, mocnych kłach i grubej skórze. Płochliwe, choć w sytuacji zagrożenia agresywne, a w środowisku miejskim szybko przyzwyczajają się do obecności człowieka. Zbliżają się do ludzkich siedzib po łatwe i wielorakie pożywienie. Do ich przysmaków należą: żołędzie, korzenie i bulwy, owoce leśne (jagoda, jeżyna i malina), młode pędy drzew i krzewów, młoda koniczyna i pokrzywa, pędraki.

Czego boją się dziki
Dziki mają bardzo czuły węch, nie znoszą zapachu ludzkich włosów, sierści psa i ropy naftowej. Rośliny o ostrym intensywnym zapachu które mogą odstraszać dziki to: mięta, czosnek, cebula, lawenda, rabarbar, oset, chryzantema ze względu na smak i zapach, szałwia. Badania dowodzą, iż wyciąg z czosnku i chili zastosowany do zraszania ścieżek i wokół ogrodzenia, może skutecznie zniechęci dziki do odwiedzin.
Hałas jest jednym z najskuteczniejszych odstraszaczy, nagłe ostre dźwięki (stuk butelek lub puszek lub profesjonalne odstraszacze emitujące dzięki nieprzyjemne dla zwierząt).
Światło migające o różnym natężeniu. Dzik to zwierz preferujący nocne wędrówki napotykając światło czuje się zagrożone. Instalacja czujników ruchu z oświetleniem może być jednym z skuteczniejszych odstraszaczy.

Nie ma jednego skutecznego sposobu na pozbycie się nieproszonych gości, tylko stosowanie różnych metod jednocześnie pozwoli na uniknięcie odwiedzin dzików i ewentualnych strat związanych z ich obecnością.

@aordycz

Krakowskie smoki na Smoczym Szlaku cz.2

Skorzystałam z okazji będąc w Krakowie i wybrałam się na spacer smoczym szlakiem. Od kilku dni Kraków ma kolejnych 8 smoków, a wkrótce mają pojawić się jeszcze dwa: Smok Emausowy oraz Smok Lajkonik.

Każdy ze smoków ma swoją historię. 

• Smok Sportowiec – skwer Zbigniewa Brzezińskiego (ul. Piłsudskiego)
• Smok z metrem – przy kościele św. Mikołaja (ul. Kopernika)
• Smok Lekarz – przed Katedrą Kliniki Chirurgii UJ (ul. Kopernika 40)
• Smok Astronom – przy Ogrodzie Botanicznym (ul. Kopernika)
• Smok Żołnierz CK – rondo Mogilskie, przy Bastionie V Lubicz
• Smok Fotograf – przy Muzeum Fotografii MUFO (ul. Rakowicka)
• Smok Romantyk – przy kładce Ojca Bernatka
• Smok z literą K – skwer przy ul. Krakowskiej i Rybaki

 

Smok Astronom

**

 

Smok Lekarz

**

Smok z metrem, zwany też, jako Smok metrolog. W 1640 roku Stanisław Pudłowski - fizyk i astronom, rektor Akademii Krakowskiej (Uniwersytetu Jagiellońskiego), w budynkach probostwa Kościoła św. Mikołaja urządził pracownię fizyczną i prywatne obserwatorium astronomiczne.

W oparciu o długość wahadła sekundowego sformułował pierwszą w historii, naturalną definicję jednostki długości: pierwowzór metra. Na 150 lat przed Paryską Akademią Nauk i jej południkową definicją metra paryskiego - z której redefiniowanej wersji korzystamy obecnie - to Pudłowski wymyślił, że miara czas (sekunda) i miara przestrzeni (jednostka długości) mogą być powiązane w czysto matematyczny sposób: trwały, niezmienny, odtwarzalny i w pełni opisywalny liczbami - niezależnie od woli władców, urzędników czy stanu materialnych wzorców (etalonów).

PS. Wzorzec metra przechowywany jest w Międzynarodowym Biurze Miar i Wag w Sèvres koło Paryża.

  

Smok z metrem

**

 

Smok Fotograf

**

 

Smok Żołnierz ck 

**

 

Smok Sportowiec

**

Zobacz też:

Smoki Wawelskie na Smoczym Szlaku w Krakowie

Prof. Franciszek Leja (1885-1979). Cmentarz w Grodzisku Dolnym

Odwiedziłam dzisiaj Cmentarz w Grodzisku Dolnym koło Leżajska. Spoczywa tam wybitny polski matematyk, jeden z czołowych przedstawicieli krakowskiej szkoły matematycznej, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. 
Autor monografii i podręczników akademickich.

Miałam okazję spotkać się przy grobie Profesora z jego bliskim krewnym - Józefem Leją. Józefa dziadek był rodzonym bratem Profesora. Wspominał ciepło Dziadka, bo jak mi powiedział, wszyscy w Grodzisku tak Profesora nazywali.

Józef Leja sprezentował mi książkę Instytutu Historii Nauki Polskiej Akademii Nauk "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki" , 2023.T. 68

Jeden z rozdziałów Kwartalnika poświęcony jest Franciszkowi Leji i zawiera osobiste wspomnienia "Dawniej było inaczej". Wspaniała lektura, bogata w dokumenty, unikatowe zdjęcia, opracowana przez Danutę Ciesielską.

Franciszek Leja ukończył 3 klasy szkoły ludowej w Grodzisku, a po wakacjach 1894 roku zapisano go do 4-tej klasy szkoły powszechnej w Leżajsku. Mieszkał wówczas u pana Karasie, mieszczanina, który wraz z żoną zajmował się masarstwem. Żona miała w rynku jatkę, sprzedawała mięso i wędliny.  

Rok później Franciszek rozpoczął naukę w jarosławskim gimnazjum. W tamtym czasie, w zaborze austriackim gimnazjum było 8-letnią szkołą średnią o kierunku humanistycznym. Obok gimnazjów istniały jeszcze 7- letnie szkoły średnie o kierunku technicznym, zwane szkołami realnymi. Uzyskanie matury dawało prawo studiów w szkołach wyższych bez egzaminów wstępnych. Za naukę płaciło się do skarbu państwa czesne.

 

***

prof. Franciszek Leja (1885-1979) urodzony w Grodzisku Górnym koło Leżajska był stypendystą Akademii Umiejętności. Dzięki stypendium rozpoczął w 1912 roku roczne studia w Paryżu, gdzie uczęszczał na wykłady w Sorbonie.

Linki:

 prof. Franciszek Leja (1885-1979) 

August Konstanty hr Krasicki (1873-1946)

Na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie, Kwatera: XIB Rząd: 22 Miejsce: 10 znajduje się grób Augusta Konstantego hr. Krasickiego (ur. 19.04.1873 w Bachórcu pow. przemyski - zm. 7.07.1946 w Krakowie).

Razem z Augustem spoczywa jego żona hr Izabela z Wodzickich Krasicka (26.06.1883 - zm. 13.01.1966).

 

 

 

 

***

August Konstanty hr. Krasicki – polski ziemianin, poseł na Sejm Krajowy Galicji, oficer kawalerii Sił Zbrojnych Monarchii Austro-Węgierskiej i Legionów Polskich, rotmistrz Wojska Polskiego, działacz społeczny, hodowca roślin.

A. Krasicki zajmował się botaniką. Efektem jego praz badawczych w tym zakresie było wynalezienie odmiany świerka (Picea krasiciana), wyhodowanej przez szkółki w Podzamczu. 

Był prezesem Małopolskiego Tow. Leśnego. W lasach leskich zorganizował rezerwat (ok. 1 ha) przeszło stuletnich sosen Weymutha (Pinus strobus L.). 

Pisywał artykuły do „Roczników Tow. Dendrologicznego”.

Muzeum Ogrodu Botanicznego UJ

W Muzeum Botanicznym i Pracowni Historii Botaniki im. J. Dyakowskiej Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego przechowywane są ryciny roślin - Ikonoteka oraz notatki florystyczne Augusta Konstantego hr. Krasickiego.

„Wiadomości botaniczne”. 41(2), s. 79-81, 1997.

***

August Konstanty Ksawery Edmund Antoni Jan Stanisław Ignacy Krasicki hrabia h. Rogala (ur. 19 kwietnia 1873 w Bachórcu, zm. 7 lipca 1946 w Krakowie). 

Był syn Ignacego Krasickiego (1839–1924) i Elżbiety z hr. Zamoyskich (1846–1916),

wnukiem Augusta Zamoyskiego (1811–1889) oraz Edmunda Krasickiego (1808–1894) i Anieli z domu Brzostowskiej herbu Strzemię (1816–1903).

Jego rodzeństwem byli: Franciszek (1874–1950), Zofia (1878–1965), Róża (1881–1956), Anna (1885–1906), Jan (1888–1892). August Krasicki wyrastał w atmosferze zamku leskiego, który w II połowie XIX wieku był ośrodkiem towarzysko-intelektualnym regionu. Przed każdymi wyborami sejmowymi zjeżdżała tu szlachta sanocka. Krasiccy utrzymywali żywe kontakty z wieloma działaczami patriotycznymi i twórcami kultury. Po ojcu objął w 1903 roku zamek w Lesku, szesnastowieczny zamek, zbudowany w czasach ostatnich Jagiellonów przez ród Kmitów.

Ukończył uniwersytet we Fryburgu i a następnie Akademię Leśną w Tharandt w Saksonii. Rozwinął aktywną działalność społeczną w okolicach swego majątku w Lesku. Przez wiele lat był członkiem Rady Powiatowej pow. leskiego i członkiem oddziału Galicyjskiego Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego.

Obok kierowania folwarkiem w Posadzie Leskiej i posiadania gruntów w samym Lesku, był również przedsiębiorcą, prowadził gospodarstwo rybne, założył tartak parowy, plantację wikliny koszykarskiej. Jako jeden z pierwszych mieszkańców Leska posiadał w mieście samochód osobowy.

W 1903 r. poślubił Izabelę hr. Wodzicką. Pozostawił synów: Antoniego, Stanisława, Ksawerego, Jana oraz córki: Zofię (żonę Jerzego Garapicha de Sichelburg) i Elżbietę (żonę Ishama Reavis).

Po wybuchu II wojny światowej i agresji ZSRR na Polskę, od 27 września 1939 przebywał w majątku Gubrynowiczów w Porażu. Sowieci zajęli zamek w Lesku i całkowicie go zdemolowali, zniszczyli cenny księgozbiór, rodowe "srebra", potłukli porcelanę. Ocalałe dokumenty rodzinne i majątkowe Krasickich z Leska przechowuje Archiwum Państwowe w Przemyślu.

W 1934 w Lesku został ustanowiony pomnik (określany jako „Głaz Legionowy” bądź „Kamień Legionistów”) upamiętniający wyruszających w bój o niepodległość ojczyzny z powiatu leskiego w szeregi Legionów Polskich. Na tablicy został wymieniony m.in. August Krasicki.

W 1990 zostało wmurowane epitafium Augusta i Izabeli Krasickich w kościele Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Lesku.

Linki:
August hr Krasicki

Jerzy Stuhr (18.04.1947 - 9.07.2024) Ostatnie pożegnanie

Dzisiaj, 17 lipca 2024 odbył się pogrzeb Jerzego Stuhra. 

 

 

Niestety, nie mogłam osobiście uczestniczyć w ostatnim pożegnaniu, ale uczestniczyłam dzięki mediom. 

Bardzo uroczysta msza św. żałobna odbyła się w kościele św. św. Piotra i Pawła przy ul. Grodzkiej w Krakowie. 

Pięknie pożegnała Jerzego Stuhra Dorota Segda.

"Był gigantem aktorstwa. Dzielił się hojnie swoim doświadczeniem. Otwierał mnie i moim koleżankom i kolegom oczy oraz serca na piękno i trudy tego zawodu. W czasach, gdy świat potrzebuje autorytetów, był pan bezcennym darem, który otrzymaliśmy i wciąż uczymy się, jak z niego korzystać (…). Wielki aktor, reżyser, ale też nasz rektor. Pan prof. Jerzy Stuhr sprawował tę funkcję przez cztery kadencje. Państwowa Wyższa Szkoła Teatralna - dzisiaj Akademia Sztuk Teatralnych - była jego miejscem na Ziemi.

Pana artystyczne dokonania, oddanie sprawom uczelni. Pana wspaniałe pomysły, jak nią kierować, jak ją rozwijać, ale też pana obywatelska postawa, pana odwaga i bezkompromisowość, pana patriotyzm będą zawsze naszym drogowskazem" - mówiła. "W czasach, gdy świat potrzebuje autorytetów, był pan bezcennym darem, który otrzymaliśmy i wciąż uczymy się, jak z niego korzystać. Cześć Pana pamięci” – powiedziała Dorota Segda rektor AST.

Jerzy Stuhr spoczął w grobowcu rodzinnym na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie. Aleja Główna za Kaplicą, bliżej Alei 29 Listopada (Kwatera PAS 54).

TADEUSZ STUHR (ojciec)
(17.01.1916 - 01.07.2000)
MARIA STUHR
(08.07.1924 - 20.12.1984)
MARIA MICHEJDA-CZERNY
(03.09.1895 - 29.11.1976)
JULIANNA STUHR
(16.09.1898 - 09.10.1972)
LEOPOLD STUHR
(22.12.1884 - 06.11.1961)
RUDOLF STUHR
(28.03.1882 - 29.03.1948)
ANNA STRIHROWA
(01.01.1858 - 16.11.1930)
MARJA STUHROWA
(01.01.1889 - 14.12.1927)
LEOPOLD STUHR
(01.01.1846 - 27.06.1908)
WERONIKA THILLOWNA
(01.01.1867 - 28.02.1884)

***

Na Bulwarze Czerwieńskim pod Wawelem w Krakowie Jerzy Stuhr ma swoją gwiazdę i odciśnięte dłonie w Alei Gwiazd.

 

Miałam okazję osobiście poznać Jerzego Stuhra, nawet udało mi się wymienić z nim kilka zdań, podzielić refleksją o jego wybitnych aktorskich rolach, poprosiłam o autograf.  

Podczas rozmowy z Mistrzem zaprosił mnie do rektoratu po autograf do zakupionej książki "Stuhrowie. Historie Rodzinne".

 

 

Jerzy Stuhr miał spotkanie autorskie zorganizowane w ramach włoskich Talk Show na Festiwalu Viva Italia. Opowiadał o swojej aktorskiej pracy we Włoszech, o aktorach, filmach, o sztuce i jego związkach z kinematografią włoską. Spotkanie miało miejsce 16 września 2017 roku na Placu Jana Nowaka Jeziorańskiego przed Dworcem Głównym w Krakowie.

Pisałam o tym na moim blogu >> 

Jerzy Stuhr - Talk Show na Festiwalu Viva Italia

****

 

***

Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie

Muzeum w Krakowie przy ul Jana Pawła II zlokalizowane jest na terenach dawnego lotniska Rakowice-Czyżyny. Pośród kilku tysięcy eksponatów związanych z lotnictwem znajduje się ponad 250 samolotów różnego typu, różnej kategorii wstawionych w plenerze, halach budynków Muzeum lub hangarach:Są tam helikoptery, śmigłowce, szybowce, motoszybowce, samoloty wojskowe, transportowe, cywilne, bojowe, akrobacyjne, rakietowe systemy przeciwlotnicze etc. Nie sposób pokazać wszystkie, nie wszystkie udało mi się pooglądać. 

Przed Muzeum wyeksponowane są m. in: 

• Iskra Bis B DF odrzutowy samolot szkoleniowo-treningowy używany do zadań rozpoznania morskiego, napęd: silnik turboodrzutowy 

 

• Iskra Bis B - odrzutowy samolot szkoleniowo-treningowy. 

 

 

W holu Muzeum liczne samoloty akrobacyjne, szybowiec Pirat, i in. 

 

• Śmigłowiec M-1 produkowany przez WSK PZL Świdnik

 

Ekspozycja plenerowa: 

Ciekawy Ił 14S samolot Iljuszyn należący do 36. Specjalnego Pułku Lotnictwa Transportowego. Luksusowo wyposażona salonka do przewozu najwyższych dostojników państwowych. Latał nim I sekretarz KC PZPR Władysław Gomułka. 

 

**

Saab AJSF 37 Viggen - samolot myśliwsko-szturmowy armii szwedzkiej. 

Saab J35J Draken - samolot myśliwski szwedzki. 

 

 

 

 

Przeciwlotnicze zestawy rakietowe. 

 

 

 

****

W jednym z hangarów bardzo ciekawe eksponaty: 

McDonnell Douglas F-4 Phantom II. Dwumiejscowy, naddźwiękowy samolot myśliwsko-bombowy dalekiego zasięgu. Przekazany w ramach depozytu z National Museum of the US Air Force w grudniu 2022. 

 

**

Naddźwiękowy myśliwiec frontowy Mig-19 PM. 

 

*

Lockheed F-104S ASA-M Starfighter - myśliwiec do przenoszenia kierowanych radarem pocisków powietrze - powietrze. 

Alouette III śmigłowiec wielozadaniowy z napędem turbinowym. 

*

Atrakcyjną ciekawostką są dwa murale o tematyce lotniczej namalowane na ścianach hangarów.

 

 

****

 

***